Ngày 11/4 tại Hà Nội, Hiệp hội An ninh mạng quốc gia (NCA) đã tổ chức buổi gặp mặt hội viên với chủ đề “An ninh mạng trong giai đoạn mới – Hợp lực bảo vệ không gian số”. Sự kiện thu hút hơn 300 đại biểu tham dự, bao gồm hội viên cá nhân, đại diện các tổ chức thành viên cùng lãnh đạo các ban chuyên môn của Hiệp hội
Tăng cường năng lực bảo vệ không gian mạng quốc gia
Phát biểu tại sự kiện, Trung tướng Nguyễn Minh Chính – Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), đồng thời là Phó Chủ tịch thường trực của Hiệp hội – nhấn mạnh tầm quan trọng của Nghị quyết 57-NQ/TW về phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số. Nghị quyết này đặt ra yêu cầu cao đối với công tác bảo đảm an toàn, an ninh mạng trong thời kỳ chuyển đổi số mạnh mẽ hiện nay.
Cũng tại hội nghị, Thượng tá Nguyễn Bá Sơn – Phó Cục trưởng A05 – cảnh báo về các rủi ro ngày càng phức tạp trên không gian mạng. Ông cho biết Tấn công mạng, gián điệp mạng, lộ lọt dữ liệu cá nhân đang ngày càng tinh vi hơn. Các phương thức, thủ đoạn của tội phạm công nghệ cao không ngừng biến đổi.
Stealer-as-a-Service – Mối đe dọa mới nổi
Đại diện từ MobiFone – ông Lê Công Trung, Trưởng Bộ phận An ninh mạng – chỉ ra xu hướng gia tăng mạnh của các loại mã độc đánh cắp thông tin (stealer). Đáng chú ý, nhóm VietCredCare đã phát triển mô hình “Stealer-as-a-Service” – cung cấp mã độc như một dịch vụ, xâm nhập vào nhiều tổ chức, doanh nghiệp lớn và cả trường đại học tại Việt Nam.
Một vài con số đáng báo động trong năm 2024 được nêu ra tại sự kiện: 11 triệu USD thiệt hại do tấn công mã độc tống tiền (ransomware), 14,5 triệu tài khoản bị rò rỉ dữ liệu, 10 terabyte dữ liệu bị rao bán trên không gian mạng, 924.000 cuộc tấn công từ chối dịch vụ phân tán (DDoS) ghi nhận, 71% cuộc tấn công mạng nhắm vào lĩnh vực ngân hàng.
“Theo khảo sát của Hiệp hội An ninh mạng quốc gia, tổng thiệt hại do lừa đảo trực tuyến gây ra cho người dùng Việt Nam trong năm 2024 lên tới 18.900 tỷ đồng; và cứ 220 người dùng smartphone thì có 1 người trở thành nạn nhân của lừa đảo,” đại diện MobiFone thông tin thêm.
Ông Nguyễn Đức Bảng – Giám đốc giải pháp ngân hàng tài chính, NGS Consulting – cho biết, tổng doanh thu của tội phạm mạng toàn cầu năm 2024 ước tính khoảng 4.500 tỷ USD , tương đương quy mô nền kinh tế lớn thứ ba thế giới.
Ông cũng cảnh báo, với sự phát triển nhanh của trí tuệ nhân tạo (AI), tội phạm mạng đang tận dụng công nghệ để thực hiện các chiêu trò lừa đảo ngày càng tinh vi, khó lường hơn. Một báo cáo từ Kaspersky công bố đầu tháng 4/2025 cũng cho thấy: Trojan ngân hàng trên thiết bị di động tăng gấp 3,6 lần so với năm 2023. Các vụ lừa đảo tiền điện tử tăng tới 83,4%. Lĩnh vực ngân hàng chiếm 42,6% các vụ lừa đảo tài chính.
Ông Vũ Anh Tú – Giám đốc Công nghệ Tập đoàn FPT – nhận xét ,trong kỷ nguyên AI, AI vừa là “vũ khí” tấn công vừa là “lá chắn” phòng thủ. Hiện có tới 90% giải pháp nền tảng an ninh mạng trên thế giới đã tích hợp AI và nhiều quốc gia đã xây dựng trung tâm điều hành an ninh mạng tích hợp AI.
Theo ông Vũ Anh Tú, các tổ chức, doanh nghiệp cần hình thành các liên minh an ninh mạng thông minh và thiết lập nền tảng SCO đa tầng (quốc gia-bộ, ngành-doanh nghiệp) ứng dụng AI để tự động hóa cảnh báo và ứng phó. Đi đôi với đó là đào tạo nhân lực sử dụng AI kết hợp với an toàn thông tin để hình thành đội ngũ “chiến binh số” thực sự mạnh.
Chuẩn bị nhân lực
Ông Nguyễn Đình Tuấn – Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty Viễn thông MobiFone – chia sẻ rằng doanh nghiệp đã thực hiện quy trình bảo mật theo tiêu chuẩn quốc tế, đồng thời nâng cao nhận thức người dùng trong việc bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Trong khi đó, ông Vũ Ngọc Sơn – Trưởng Ban Công nghệ của Hiệp hội An ninh mạng quốc gia – cảnh báo rằng Việt Nam đang thiếu trầm trọng nhân sự an ninh mạng, với hơn 700.000 vị trí chuyên trách chưa được lấp đầy. Nhiều cơ quan, tổ chức hiện vẫn chưa có đội ngũ chuyên trách an ninh mạng hoặc thiếu hụt nghiêm trọng về nhân sự chuyên môn.
Hiệp hội đã đề xuất xây dựng nền tảng đào tạo và cấp chứng nhận an ninh mạng mang tên nCademy , nhằm tạo ra môi trường học tập, chia sẻ và nghiên cứu chuyên sâu trong lĩnh vực này.
Hướng tới Luật An ninh mạng mới
Thượng tá Nguyễn Bá Sơn – Phó Cục trưởng A05 cũng cập nhật thông tin về công tác quản lý nhà nước lĩnh vực an ninh mạng, sau khi tiếp nhận chức năng, nhiệm vụ quản lý nhà nước về an toàn thông tin mạng từ Bộ Thông tin và Truyền thông (nay là Bộ Khoa học và Công nghệ).
Song song, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân cũng đang trong quá trình hoàn thiện, dự kiến trình Quốc hội tại kỳ họp tháng 5/2025.
Buổi gặp mặt của Hiệp hội An ninh mạng quốc gia cho thấy rõ mức độ nghiêm trọng của các mối đe dọa mạng trong giai đoạn hiện nay. Việc hợp tác chặt chẽ giữa các cơ quan, doanh nghiệp và cộng đồng công nghệ là yếu tố then chốt để xây dựng một hệ sinh thái số an toàn, bền vững và đáng tin cậy.
Nguồn: Vietnam+, NCA
